Ramazan Ayında Davul Geleneği — Çağdaş Uyandırma Servisi

Her sene beklenen ve sabırla geçirilen Ramazan aylarında değişik tartışmalar olmuştur. Bu tartışmaların medya tarafından yansıtılan kısımları genelde Ramazan ayındaki ruhi ve fiziki  istikrarın devam etmesi, zekatın kimlere verileceği , kimlerin oruç tutabileceği gibi kişilerin görüşüne göre değişen konular ele alınıyor. Bu yıl eski geleneklerin devam ettirilmesi ile ilgili medyada, çevremde çok haber görmedim. (Olimpiyatların da etkisiyle arka planda kalması olasıdır.)

Bu yazımda geçmiş yıllarda dile getirdiğim, bugünlerde gelenekçi davulcuların para toplamaya çalışan bir atmosfer içinde davul ile insanların uyandırılması konusundan bahsedeceğim.

Davul ile insanları uyandırma eskilerde teknoloji araçları olmadığı düşünülünce gayet mantıklı bir “sahur için uyandırma hizmeti” şeklinde değerlendirilebilir. Lise yıllarımda davulcumuz (ki küçük yerel yerlerde insanlar birbirlerini çok iyi tanıyorlarsa o kişiler o ailenin davulcusu olurlar) biz ışıkları açıncaya kadar davulu çalar, zile basardı. Hatta davulcumuz aileden birini kaldıramaz  ise cep telefonu veya telefonla bizleri uyandırmaya çalışırdı.

Çevremden edindiğim bilgilere göre son yıllarda İstanbul, Bursa, Ankara gibi metropolitan illerin bazı ilçelerinde, mahallelerinde davul geleneği sürdürülmüyor.(Benim görüşüm yüksek katlara seslerin ulaştırılamaması, elit tabakanın oluşan gürültüye  tepkisi gibi nedenlerden dolayı sürdürülemiyor) . Bu geleneğin sürdürüldüğü mahallelerde davulcular ihaleye giriyor ve birçok mahallelere talip oluyorlar. Aslında bu ihalenin fizibilitesini incelemek isterdim. Bu ihlaleler ile ilgili merak ettiğim iki konu var:

1)      Nasıl bir fizibilite hesaplanıyor ki Ramazan boyu bu işi kabul ediyorlar!

2)      Bu işi yapmanın bir sebebi de Ramazan ayında bu kutsal görevi yerine getirmek midir, yoksa işsizliğin verdiği boş zamanı iş ile bir aylık süreci iyi kullanmak mıdır?

 Ayrıca davulcuların çaldıkları bir ritim / name olup olmadığı, yoksa rastgele bir ses mi ortaya çıkardıklarını da merak ediyorum. Bu konuda ders aldıklarını, standart davul sesi konusunda diğer davulcularla anlaştıklarını düşünmek de bu noktada karmaşık olacaktır. Bu konuda fikri olanlar bana ulaşırlarsa sevinirim.

İzmir’de sahur öncesi insanları kaldırmak için orkestra niteliğindeki bir grup arkadaşın güzel sanat müzikleriyle insanları kaldırması değişimin de bir göstergesiydi fakat ne kadar sürdürülebilir olduğu tartışılırdı.

Davul geleneğinin uygulandığı mahallelerde bu geleneğinin yararını kaç aile kullandığını bilemem ama tahminimce zararını birçok aile görüyordur. Özellikle işe giden, erken okula giden, küçük yaşlarda çocuğu olan, hastası olan aileleri düşünürsek bu davul geleneği uyandırmadan çok rahatsızlık verme düzeyine ulaşıyor. Örnek olarak ortalama 23:30 – 24:00 arası uyuyan küçük bir aile düşünelim. Bu ailenin küçük yaşlarda çocuğu veya hastası olmasın (İstatistiki olarak bakılırsa en az %10 bu istatistiki verinin tüm . O yüzden bu konuyu hiç tartışmayıp bu geleneğin bu durumlarda kesinlikle rahatsız edici bir yönü olduğu açık olduğunu kabul etmemiz gerekiyor.) . Bu ailenin (davulcunun tamamen kendi rotasına ve planına göre istediği saatler gezdiğini düşünürsek )02:00 – 03:00 arası kaldırıldığını düşünelim. (Aslında ailede bir veya iki kişi erken kalkar, sofrayı hazırlar. Sofra hazır olduğunda ise diğerlerini kaldırır. )

Birçok ailenin de uykuyu, sahurdaki iştah ile değişmediğini gözlemlediysek, birçok ailenin imsak vaktine yakın saatlerde kalkmasını bekleriz. Sahuru bitirip, yatma faslından sonra sabah işe gitmek için erken kalkma gibi zor bir sürece daha gireriz. Çünkü tekrar uyumak ve uyku fazlarının en derin olan bölümüne girmek bu saatten sonra zor olduğu gibi sabah erken saatte kalkmak da zorlaşmaktadır.

Kendimden örnek vermek gerekirse, ben genellikle 24:00 gibi uyuyor  , 02:00 gibi davulcular tarafından gereksiz kaldırılıyor (ayrıca sizlere ek olarak Bursa’nın merkezinde Tophane’nin hemen altında yaşayan ve gecenin 03:00’nde topla uyanan bir ek uykusuzluk evrem de  var)  ve kurduğum saatle 03:30 gibi uyanıyor ve sahurumu yapıyorum. Tekrar saatimi 07:00 gibi kuruyor (ki Ramazan öncesi 06:00-06:30 gibi uyanıyorum) .Ertesi gün genellikle uykusuz olup Ramazan ayı hürmetine sabırla Ramazan ayının geçmesini diliyorum.

Ramazan ayının birçok tarafı konuşulabilir ama biz davul geleneğine odaklanalım. Geçmiş yıllarda aklıma gelen, ileride birilerinin uygulamasını düşündüğüm sahur için kaldırma uygulamasını paylaşmak istiyorum. Eğer birilerinin bunu uyguladığını görürsem mutlu olacağım. Yukarıdaki eleştiri, şikâyetlere çözüm olacak Ramazan ayının dini sınırlarına müdahale etmeden, diğer taraftan çağdaş, bu dönemin artılarını kullanarak bir yol izleyeceğimizi öneriyorum.

Çağımızın gerektirdiği düzende davul geleneğinin zamanla tamamen unutulacağını, ileriki dönemlerde uygulanmayacağını düşünüyorum. Bu düşüncenin altında başta söylediğim gibi insanların eski geleneği devam ettirmeden çok, bu geleneğin ticari bir araç olarak görmeleridir. 

Fakat bu geleneğin unutulasıya kadar, yukarıda bahsedilen problemlerin çözümü için bu uygulamanın yerel bir mahallede model olarak uygulanması ve sonra yaygınlaştırılması düşünülebilir.

Öncelikle muhtarlığın (ileriki dönemlerde belediye ,…) liderlik ettiği bir çalışma olmalıdır. Halkın sadece seçim dönemlerinde muhtarların isimlerini gördüğü bir dönemde , kendini seçen halka  liderlik etmesi  ve halkıyla  bir takım uygulamaları yapma açısından da iyi bir şans olacaktır.

Ramazan öncesi bu uygulamanın detayları tüm ailelere anlatılmalıdır. Artık her evde sabit olan telefon ve internet bu uygulamanın en büyük araçları olacak. Öncelikle muhtarlık hangi ailelerin bu uygulamayı kullanacağını belirleyecek. Böylelikle ramazan ayında oruç tutmayan aileler bu uygulamanın dışında tutulacak ve bu ailelerin rahatsız edilme boyutu olmayacak. Her ne kadar bu dini bir sınır gibi gözükse de dini bir yapının bıktırıcılığı, gelenekleri rahatsız etme duygusundan daha iyi bir fikir olacağı tercih edilecektir. Bu uygulamayı kabul eden aileler de hangi araçla kaldırılmak istiyorlarsa onu belirleyeceklerdir. Bu belirleme internet üzerinde (muhtarlığın, belediyenin kendi sayfası olabileceği gibi özel bir adres de olabilir) olacağı gibi, internet imkânı olmayanlar için muhtarlığı ilk ziyaretlerindeki anketlerinde  ortaya konabilir.

Bu araçlar telefon mesajı gönderme, GSM telefonu kullanma, ev telefonunu kullanma, zile basma gibi çeşitli araçlar olacaktır. Aileler bu aracı seçtikten sonra bir saat aralığı (en fazla yarım saati geçmeyen) vereceklerdir.

Muhtarlık, o mahallenin davulcusu artık yeni adıyla uyandırma servisinin ana görevi bir gün önce bu listelere göre rapor hazırlayıp hangi ailelerin nasıl kaldırılacağı planın yapacaklardır.  Ev telefonu, GSM, GSM mesajı gibi uygulamaların evlerinden yapacakları düşünülürse bu uygulamanın ailelerin istediği saat aralığına göre kaldırılması basit olacaktır. Zile basma, kapıyı çalma (özellikle telefon, internet olmayan ailelerde) gibi eski yöntemleri seçen ailelerin (ki bu kriterin %20 ‘nin altında kalacağını düşünüyorum) kaldırılması uyandırma servisinin saat aralığında uygun bir rota belirlemesi için iyi bir optimizasyon planı yapmalıdırlar.(Endüstri Mühendislerinden yardım alabilirler).Uyandırma servisi de eskisi gibi verimsiz olarak tüm mahalleyi dolaşmak yerine hedefleri tam belirleyip süreyi ve yolu minimize edecektir.

Mesajla kaldırma, telefon etme seçeneklerindeki konuşma, istenen melodi çaldırma gibi seçenekler de geliştirilebilir olacağını iletmek istiyorum. Temel bazda uygulama bu şekliyle tüm oruç tutan ve tutmayanlar için ideal çözümlerden biri olacaktır.

Sözün kısası Ramazan ayının davul geleneğinin kuralsızlık ve işgüzarlık seviyesi ve çıkar amaçlı bir mevsimlik iş kolu düzeyinden çıkarak teknolojinin kullanıldığı , yapılan işin verimli olacağı (bu hizmeti almak isteyenlerin uygulanabileceği) Ramazan ayına dönüşmesini diliyorum.

Bu uygulamanın yararlarını özetlersek;

Oruç tutmayan veya bir nedenden dolayı tutamayan, hastası olan, uyutması zor çocuğu olan ve diğer nedenlerden dolayı rahatsız edilmek istemeyen aileler bu kapsam dışı kalacağından problemi daraltmış , hedeflediğimiz noktaya daha ölçülebilir bir şekilde ulaşabilir hale getirmiş olacağız.  Oruç tutanların da uyku düzenlerini daha sağlıklı hala getirip  daha yaşanır,daha rahat bir ramazan geçirmelerini  hedeflemiş olacağız.

  • Oruç tutan/tutmayan, sabah erken saatlerde işe giden kişilerin uyku saatlerinin bölünmemesini sağlayan, sistemli sadece kalkmak istedikleri saatlerde kaldırılmalarını sağlayan bir uygulama olacaktır.
  • Aile içinde sadece oruç tutmak isteyenlerin kaldırılabileceği bir sistem olmasıyla aile içindeki rahatsızlık problemi giderilecektir.
  • Ramazan ayı içerisinde devamlı oruç tutup, belirli günlerde belirli sebeplerden dolayı tutamayacak kişiler için bir gün önce uyandırılmama opsiyonu olduğundan her iki taraf için de en iyi seçilen uygulama olacaktır.

Bu konuda görüş bildirmek isteyenler bu blog üzerinden görüşlerini bildirebilirler.

 

Edit : Şükrü Kızılot’un 19 Ağustos 2012 (Ramazan bayramının 1.günü) yazısında özel çalışsalar ya da ilan verseler de her durumda vergiden muaf oluyorlar (Bakınız : Gelir Vergisi 2010/1) 

http://www.hurriyet.com.tr/yazarlar/21257485.asp?utm_source=twitterfeed&utm_medium=facebook

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Log Out / Değiştir )

Connecting to %s

RunBursa

" Koş Bursa "

Traveller Goat | Gezgin Keçi

Traveller Goat's Fancy Land

okarakaya

Özge Karakaya Akyüz

Uzun Patika

Can Berk, spor ve yaşayarak öğrendiğim/öğrettiğim şeyler hakkında bir blog

Duygu | kurgusaldönüşüm

''Bütün bu yazdıklarım belirli bir anlamda, anlamsız ''

Hayata Dair...

Hayata Dair...

Prakkypedia

Corporate communications + Public Relations Adelaide

BİLİMSEL FELSEFE

KARANLIĞA MEŞALE

Mind Hacks

Neuroscience and psychology news and views.

MİNİKLER VE ANNELERİ

ANNE-ÇOCUK EĞİTİM BLOĞU/Çocuk ve eğitime dair...

yaz-gi

Kişisel Gelişim, Girişimcilik Hikayeleri ve hayata dair herşey - Meral Varuy

Sedat Eser

Hayata dair...

TED Blog

The TED Blog shares interesting news about TED, TED Talks video, the TED Prize and more.

Max Dunbar

'Fiction is the truth inside the lie, and the truth of this fiction is simple enough: the magic exists'

%d blogcu bunu beğendi: